THỊT TRÂU GÁC BẾP

Trâu gác bếp đã trở thành truyền thuyết với vị cay tê từ gia vị đặc trưng miền Tây Bắc, ai mùi khói bếp khiến bất cứ ai cũng phải mê. Nó không cay, nó không cứng nhưng lại tê tê ngòn ngọt! Thế mới lạ. Ở đâu và do đâu có món đặc sản này? Nội dung dưới đây sẽ mang lại cái nhìn tổng quan nhất về đệ nhất đặc sản Thịt trâu khô gác bếp Tây Bắc. – nó đặc biệt lắm.

Bạn đang xem: Thịt trâu gác bếp

Tây Bắc là vùng miền núi phía tây của miền Bắc Việt Nam, có chung đường biên giới với Lào và Trung Quốc. Ta thường gọi là Tây Bắc Bộ, gồm 6 tỉnh thành trực thuộc: Sơn La, Hòa Bình, Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai và Yên Bái. Trâu gác bếp Tây Bắc tức là đặc sản thịt trâu khô của bà con dân tộc thiểu số từ một trong 6 tỉnh thành này, đều ngon cả.


*
trâu gác bếp

Tóm tắt nội dung


Các loại thịt trâu gác bếpCách làm trâu gác bếp

Trâu gác bếp là gì

Trâu gác bếp hay còn được gọi là trâu hun khói, thịt trâu khô, trâu sấy khô,… là món ăn đặc biệt từ thịt thăn và bắp trâu tươi, gác bếp cho chín dần bằng khói bếp củi. Các công đoạn chế biến đến khâu bảo quản trâu gác bếp rất cầu kỳ.

Xưa kia, trâu khô gác bếp là món chỉ phổ biến ở người dân tộc Thái Đen, với vị ngon đặc biệt, nó đã trở thành món ăn phổ biến cho các dân tộc thiểu số Tây Bắc và nay thì cả nước cũng đang nghiện nó – nghiện theo đúng nghĩa đen. Bản chất của món thịt gác bếp này là ngày xưa do bất đắc dĩ, bà con dân tộc sấy khô để ăn dần do không có cách bảo quản thịt lâu ngày (như tủ lạnh hiện nay).

Tóm lại: trâu gác bếpthịt trâu khô để lâu ngày mà vẫn ăn được! Sử dụng hơi phức tạp chút nhưng thành quả mang lại thì vô cùng viên mãn, ăn một lần là nhớ mãi. Đây là đặc sản của người Tây Bắc, nay nhiều nơi làm mùi vị na ná nhau.


*
Miếng thịt trâu gác bếp

Trâu gác bếp chuẩn bao giờ cũng có màu nâu đen của khói, ngửi mùi hơi khô và đặm. Mùi khói quyện với hạt mắc khén khá rõ. Khi chế biến xong, xé thớ thịt phải màu đỏ tươi. Thịt trâu khô là thịt chín, có thể ăn trực tiếp không cần sơ chế.

Xem chi tiết: Thịt trâu gác bếp Tây Bắc

Các loại thịt trâu gác bếp

Loạn thị trường thịt trâu gác bếp là cảm nhận của nhiều người. Nào là hàng xịn, nào là từ Điện Biên, Sơn La,… nói chung cũng thuộc 6 tỉnh Tây Bắc, mùi vị na ná nhau. Đen thì mua phải hàng giả chứ ở đâu ăn cũng tạm. Giá trâu gác bếp thì hiện đang loạn xới…


Trâu gác bếp Tây Bắc

Thịt trâu gác bếp Tây Bắclà số 1 với hương vị trâu khô ai mùi khói gác bếp, gia vị đậm đà chút gì đó cay cay của hạt Mắc khén, mùi thơm dậy của Dổi rừng và nhiều loại hương liệu đặc trưng rừng núi khác. Xưa là món riêng của người Thái Đen, nay khắp Tây Bắc đều làm món gác bếp này.

Thưa các bác, giá thịt trâu tươi thị trường hiện nay dao động khoảng 230.000đ/kg, tối thiểu 3kg trâu tươi mới ra thành phẩm 1kg trâu khô nên: Nếu thịt trâu khô gác bếp có giá rẻ hơn 800.000đ/kg thì nên cân nhắc và xem xét! Em cam đoan 99% đấy không phải là trâu ta (trâu Ấn Độ giá rất rẻ) và có thể pha lẫn thịt lợn vào để giảm giá thành – ăn biết ngay!


*
Trâu gác bếp có thớ thịt dài, màu đỏ tươi

Thịt trâu gác bếp ngon thì tùy cơ sở sản xuất, nhưng theo kinh nghiệm thì các loại có nguồn gốc từ: Điện Biên, Sơn La, Lào Cai, Hà Giang và Sapa đều rất đáng để thưởng thức (đang nói hàng xịn nhé). Mùi vị thì cũng như nhau thôi, hàng Sapa sẽ cay hơn chút đỉnh.

Tây Bắcgồm 6 tỉnh: Sơn La, Hòa Bình, Cao Bằng, Lai Châu, Lào Cai và Điện Biên. Tại đây đều có món trâu khô ngon nhưng được yêu thích nhất là trâu gác bếp 3 nơi: Sapa (Lào Cai), Sơn La và Điện Biên. Trong đó,trâu khôSơn LaĐiện Biên là đặc biệt hơn cả.


*
Trâu gác bếp Tây Bắc

Thịt trâutươi được ướp gia vị đặc biệt cùng hạt mắc khén Tây Bắc của đồng bào dân tộc Thái tại Sơn La, gác bếp củisấy khôbằng khói trong nhiều ngày. Điểm khác biệt củaTrâu gác bếplà mùi vị thơm ngon đặc trưng không nơi nào có, rất ngọt và đậm đà khó quên.

Xem thêm: Tóc Ngang Lưng Uốn Đuôi Chữ C, Những Kiểu Dịu Dàng, Thanh Lịch

Giá thịt trâu gác bếp

Giá thịt trâu khô gác bếp thành phẩm mua lẻ hiện nay dao động từ 750.000đ đến 850.000đ/kg. Tại Hà Nội thường giá tối thiểu khoảng 800.000đ/kg là trâu khô chuẩn, nên lựa chọn kỹ cơ sở và xem các đánh giá của khách hàng trước khi mua.

Giá bán sỉ, bán buôn trâu gác bếp từ 650.000đ-720.000đ/kg, số lượng tối thiểu tầm 5kg trở lên.


*
Loạn giá trâu gác bếp

Một số nơi sản xuất trâu khô làm tắt: hấp chín thịt trâu rồi mới đem sấy gác bếp. Cánh làm này nhanh nhưng chất lượng miếng trâu khô không ngon: Bên trong bị ướt, dùng chày đập cái là bên trong thịt màu trắngbị nát bét. Tóm lại không nên mua loại này!


*
Thịt trâu hấp chín trước khi sấy – lõi màu trắng, đập sẽ bị nát – Không ngon!

Thịt trâu gác bếp giá rẻchắc chắn không thể so sánh với các loại trâu ngon, nhưng do nhu cầu thị trường lớn, nhiều nơi bất chấp để làm ra thịt gác bếp có giá rất rất rẻ. Vậy phân biệt như thế nào?

Nguyên liệuthịt trâu tươiđã có giá trên230.000đ/kg, tối thiểu 3kg trâu tươi mới ra thành phẩm1kgtrâu khô nên Thịt trâu khô gác bếp giárẻ hơn 700.000đ/kg thì chắc chắnkhông phải thịt trâu khô loại ngon. Hoặc pha trộn Thịt lợn, trâu toi bò ngã hoặc Thịt trâu Ấn Độ giá rẻ để hạ giá.

Xem chi tiết: Thịt trâu gác bếp Tây Bắc

Cách làm trâu gác bếp

Để làm thịt trâu khô gác bếp thì xưa chỉ đơn giản là: xiên vào và gác nó lên trạn bếp củi! Nhưng gần đây, các gia vị đặc biệt của Tây Bắc khiến món ăn này phổ biến hơn rất nhiều. Sơ qua thì công thức làm thịt trâu gác bếp như sau:

1. Chọn thịt trâu tươi

Thịt trâu gác bếp có ngon hay không đều nhờ vào sự kết hợp giữa kinh nghiệm chọn thịt trâu, chế biến và các loại gia vị tự nhiên vốn có của núi rừng Tây Bắc. Thịt trâu được chọn lựa rất kỹ từ những chú trâu rừng được nuôi thả tự nhiên, ăn cỏ và sống ở rừng, nên thịt trâu sẽ rất săn chắc, ăn ngọt thịt và giàu dinh dưỡng.


*
Hướng dẫn cách làm trâu gác bếp

Loại trâu tươi để làm gác bếp là: phần thịt thăn nạc hoặc bắp trâu, tuyệt đối không chứa gân hoặc mỡ. Thái thịt trâu theo thớ dọc thành từng miếng có chiều dài khoảng 20 cm và bề dày khoảng 5 cm, sau đó dần lại thịt cho mềm.

2. Tẩm ướp gia vị

Gia vị để trộn tẩm ướp cùng cũng được lựa chọn rất kỹ. Tất cả các gia vị đều được lựa chọn khắc khe với tỷ lệ vừa phải gừng, ớt, mắc khén, cho tới những loại gia vị chuyên dùng khác.


*
Ướp gia vị làm trâu gác bếp

Nướng ớt khô cho đến khi thơm rồi cho vào cối cùng với tỏi, gừng, sả, mắc khén, muối, đường giã nhuyễn hoặc băm nhỏ, sau đó trộn đều thành hỗn hợp gia vị hơi sệt.

** Trâu gác bếp chuẩn vị Tây Bắc KHÔNG dùng Hạt tiêu mà thay bằng hạt Mắc khén, hạt Dổi rừng.

Đem hỗn hợp gia vị vừa làm sát lên thịt trâu, cho thêm một ít muối, đường, bột ngọt rồi tiến hành trộn đều các nguyên liệu với nhau để ướp khoảng 3 tiếng cho thịt trâu ngấm đều gia vị.

Lưu ý: Mắc khén và Hạt dổi nếu cho nhiều sẽ bị đắng: 1kg thịt trâu dùng tối đa 3 thìa cafe Mắc khén thôi.

3. Gác bếp sấy khô

Sấy khô là bước quan trọng nhất, quyết định sự thành bại của món trâu gác bếp này. Để trâu khô ngon thì cần đặc biệt lưu ý khi gác bếp. Đây là cách làm tổng hợp từ một số nơi của người dân tộc thiểu số Tây Bắc, thêm với kinh nghiệm từ chúng tôi:


*
Gác bếp sấy khô thịt trâu
Dải trâu tẩm ướp lên dàn tre hoặc cây mần tứa (cây nướng dồi chó)Nên để trâu miếng đặt nằm, không nên treo dọc (bị khô nước)Khoảng cách vừa phải tầm 60-70cm, gần bị khô, xa thì lâu.Dải lá chuối tươi lên trên để ủ độ nóng, cho ít ngải cứu vào giữa.Gỗ đốt lấy than hoa là gỗ to, chắc luôn âm ỉ cháy tạo khói đềuTuyệt đối không để lên ngọn lửa, chỉ sấy bằng than hoa thôi!Liên tục kiểm tra độ nóng, lật miếng trâu nếu thấy khô mặtThời gian trung bình làm thương phẩm từ 9-12 tiếngBước cuối: Cho thịt đã sấy khô vào trõ hấp cách thủy (cho chín đều)
*
Cách làm thịt trâu gác bếp chuẩn vị Tây Bắc

Để tạo khói bếp đều, nên để than hoa hồng vừa phải (không nên có gió) và quan trọng: Dùng cây ngải cứu (cả thân và lá) ủ lên trên than hoa. Vừa tạo khói nhiều, vừa thêm mùi vị ngải cứu thơm nhẹ vào miếng trâu khô – bí quyết làm nên tuyệt tác ẩm thực này!

Chuẩn cách làm của người Thái Đen là: Thịt sau tẩm ướp sẽ đem đi phơi nắng cho héo, khi miếng thịt co lại mới bắt đầu đem gác bếp ủ khói. Cũng tùy mùa, thường bà con làm trâu gác bếp vào mùa nắng, để mùa mưa có cái mà ăn (mùa mưa không đi săn bắt được). Ngày nay làm trâu khô thương phẩm, ta bỏ qua bước phơi nắng này cho nhanh để có hàng bán